Þetta er í annað sinn (fyrst fyrir hrun & svo 2012) sem Harpan er í fyrirrúmi í þessu sjaldséða riti AÍ ‚ARKITEKTúR‘ með upptendruðum glansmyndum á forsíðum.Verður hún þar, í þriðja sinn á næstu árum, sýnd í bláköldum raunmyndum?

Hörpuumræðan heldur áfram um að allt sé ekki eins og ætti að vera þar. Sem iðinn gagnrýnandi hef ég oft fengið að heyra harða gagnrýni frá notendum: Gestum, listafólki, starfsfólki, fötluðum o.fl. svo ekki séu nefndir verktækni-og fagmenn. Fer yfir það seinna (á öðrum stað).

Oft saknar maður gömlu góðu Arkitíðindanna sem komu oft út og þar sem var góður vettvangur (t.d. Potturinn og Spjallið) fyrir tjáskipti og umfjöllun um arkitektúr og annað honum tengt fyrir kollega. Arkitíðindi hættu útkomu af einhverjum ástæðum, því miður. Ef til vill hefur þáverandi stjórn fundist að menn væru farnir að tala of tæpitungulaust. Þar var áherslan ekki á umfjöllun um einhver tískufyrirbrigði með ofurglansmyndum eða grafíkfantasíum heldur á góðan arkitektúr með góðri og vandaðri efnisnotkun og fagvinnu . Ekki var talin ástæða til að fá einhvern gagnrýnan kollega til að fjalla um skuggahliðarnar á Hörpunni og um kvartanir fjölda fólks um það sem miður er.

 

Þetta ofurdýra, formfátæka  glerskrautsbákn sem hyllingarkór Hröpuaðdáenda þreytist ekki á að mæra þó margt þar sé öfugsnúið og kallist á engan hátt við svipmót (anda) Reykjavíkurborgar. Það stendur þarna eins og „kuríósítet“ eins og einn glöggur kollegi orðaði það. Margir veigra sér við að andæfa klappkórnum því þá gætu þeir lent milli handana á þeim (kallaðir menningarfjendur og eitthvað enn ljótara).

Frá vordögum 2010 höfum við kollegi Guðmundur Kr. fylgst með smíðinni á „glerbákninu“ en þar stíngur margt í augun. Fyrri suðurvegg Hörpu, ryðguðum og gölluðum, var slátrað eftir að hafa verið byggður upp undir stjórn hönnunarstjóra (frá vordögum til ágúst 2010,) þrátt fyrir vitneskjuna um gallana. Enn var svo ryð í vegg númer tvö og enn í dag skýtur ryðdraugurinn (yfirmálaði) víða upp kollinum nú síðast (Myndir eru til síðast frá 08/09/-12/10/2012).

FORSÍÐUMYNDIN:

Ekki er allt sem sýnist: Glansmyndin á forsíðu ‚ARKITEKTÚR‘ sýnir poll spegla ljósa-„show“-ið en raunin er sú að fyrir nokkru sást í pollunum -og gerir líklega enn-: kók-og  bjórdósir, alls konar bréfadrast, pítsuumbúðir, pylsubréf, mannadót og afganga (Myndir eru til frá 08/09/2012).

Víða má sjá slóð sígarettustubba við dyr. Ófrágengin bil upp við húsið eru full af líkkistunöglunum. Nú eru mávarnir líka orðnir miklir aðdáendur Hörpu eins og hyllingarkórinn. Þeir synda í hópum í gruggugu pollunum og tína upp úr þeim afganga og drita um víða og líka á Hörpuhjúpinn.

Svissnesku arkitektarnir, sem undirritaður skoðaði Hörpuna með, höfðu orð á hvað þetta væri sóðalegt og óhrjálegt umhverfi að ekki sé talað um  óvirðulegu aðalinnkomuna með fernum verslunardyrum með rennihurðum fyrir en um þær stefnir maður bent á svartflekkóttan steypuvegg – með sprungum í. Eins töluðu þeir um mikið „Tand“ þegar þeir litu um veggi og upp í loftin. Það eru ekki allir útlendingar hrifnir af  glerbákninu eins og þeir sem stíga áróðurs- og auglýsingavél Hörpu vilja meina. Þekkt er sagan um norsku arkitektana 25 sem í skoðunarferð vildu komast sem fyrst út. Eins það sem meistari Erró sagði eða öllu heldur sagði ekki spurður um hana. Undirritaður fékk viðurnefnið Örnólfur Errósnobbari (hjá hönnunarstjóra) þegar hann minntist á þetta á vef AÍ.

 

Hörpu-ljósa-„show“-ið sem sést á myndinni og speglast í pollinum:

Ýmislegt fór um hugann í fyrra þegar stórkarlalega ljósa-„show“-ið fór að flæða og blikka og minnti á dýrðina í Las Vegas. Hún á líklega m.a. að bæta geðið hjá kreppuhrjáðum og skattpíndum landanum og líka skuldugum af Hörpulánunum og meðhjálpinni.
Þegar ljósbrellurnar flóðu og glóðu mátti svo ekki hafa lóðarlýsingu á, á meðan, til að trufla ekki „kúnstina“. Fótgangandi gestir sem komu úr suðri, og höfðu vogað sér í gegnum flautandi bílastrauminn komu svo ókátir og fótrakir til Hörpuleika eftir að hafa álpast út í lóðarpollana.
Orð-og grandvarir starfsmenn Reykjavíkurborgar gerðu góðlátlegt grín af þessu við undir-ritaðan.

 

NB: Þakka ber Kollegínu og Aðjúnkt fyrir forvitnilega aðalgrein í tímaritinu ,ARKITEKTúR‘:

„HARPAN-sem við aldrei áttum.“

Undirritaður er sammála mörgu þar í grein.- Höfundurinn er ritfær og kafar oft djúpt. Lesandinn þarf öðru hvoru upp til að anda djúpt. Höfundur tekur hann svo á „logaflug“ upp úr „spennandi“ bílakjallaranum upp í heima óraunveruleikans, draumanna og gegnum aðkomurýmið og endar svo „eldflugið“ í Eldborginni. Lesandi varð bæði flug – og eldhræddur. Höfundur kann annars margt til verka í umfjöllun um arkitektúr og væri fengur að sjá fleiri greinar frá honum.

Pistillinn um Michel Foucoult og heterótópíuna (:„afbrigði útópíu sem orðin er að áþreyfanlegum veruleika“) hefði mátt vera mun efnismeiri, ítarlegri, nákvæmari og skýrari og með dæmum.

Höfundur kýs hins vegar að nefna ekki Hörpu“skavankana,“ samsetningaklúðrið eða ófögru grösin sem kennir þar eins og þau skipti engu máli.

 

Nokkrar stiklur varðandi umfjöllun höfundar um ELDBORGARSALINN:

 

Gestir hafa heyrst kvarta undan lélegum hljómburði t.d. víða á svölunum og hann sé langt frá því að vera nógu góður þar. Eins eru rokkarar lítið hrifnir.

Að vísu var salurinn ekki byggður fyrir þá en þó var fullyrt að hann ætti að nýtast allri tónlist. Þeir hafa heyrst segja að tónlist þeirra kæfist í salnum.

 

Þungi rauði liturinn í Eldborgarsal drekkur í sig alla lýsingu eins og þerripappír vökva og á sýningum verður oft dimmt yfirbragð. Ekki heyrðist betur en einn erlendi aðfengni leiktjaldameistarinn segði í viðtali á RÚV að liturinn væri kannski ekki heppilegur en þetta myndi hafast með öðrum reddingum.

Upptökutæknin ræður ekki við birtuhlutföllin milli sviðs og salar fyrir allar upptökur. Við að „summa“ t.d. frá hljómsveit á sviði og út í sal virðist allt fara í hund og kött. Upptökumeistari fyrir „Sinfó“ áður í Háskólabíói benti undirrituðum á þetta.

 

Einn dáðasti óperusöngvari okkar sem hefur sungið Töfraflautuna um það bil 150 sinnum í uppfærslum  hér- og erlendis lét orð falla um skort á spennu í umfjöllun um uppfærsluna og velti fyrir sér ljósbrellunum sem þurfti að nota við Töfraflautuna.„Það var ýmislegt sem kom einkennilega fyrir sjónir og einnig fyrir eyra“, svo vitnað sé í ummælin. Óperusöngvarinn sagði:„Í Eldborgarsalinn vantar baksvið og hliðarsvið, eins og er í öllum stærri og minni óperuhúsum erlendis, þar sem hægt er að athafna sig.“„Ég hef sagt það áður að Þjóðleikhúsið er eina húsið hér á landi þar sem hægt er að flytja óperu,“ sagði hann.

Við undirritaðan sagði hann að hann hefði heldur ekki verið hrifinn af uppfærslunni á La Bohéme. Hann gaf lítið út á „ókvalifiseraða“ óperugagnrýnendur í fjölmiðlum sem lofuðu hátt. Vildi fá að heyra í erlendum alvöru óperugagnrýnendum. NB: Ekki er vinsælt að gagnrýna Hörpu í ísl. fjölmiðlum.

Hann nefndi líka að liturinn á salnum væri yfirþymrandi og þrúgandi en reyndar væri þetta ekki óperuhús.

Aðspurt þekkt íslenskt tónskáld vildi ekki lýsa yfir neinni sérstakri hrifningu með hljómburðinn í Eldborgu en vildi heldur ekki lasta hann.- Tónskáldið bætti því við, í samtali við undirritaðan, að hann væri lítt hrifnn af þessu þunglamalega danska skrautglershýsi.

Með kollegakveðju-Örnólfur

 

NB: Nú verða verktakar stikkfrí eftir eitt ár. Getum við Hörpuskuldarar, samvisku okkar vegna, látið eftirkomendur óátalið taka við öllu ofurviðhaldinu vegna Hörpu“smíða“. Svo ekki sé talað um Hörpulánin ógreiddu og risameðlögin.

PS: Kollegi sagði við undirritaðan sakna víðari umföllunar byggingarmála í ritinu  t.d. mál málanna LHS.

 

PS:  Samkv. upplýsingum (H.H.): Arkitíðindi komu oftast út fjórum sinnum á ári. Þau hófu útkomu 1965. Síðast hét innanfélagsblaðið AT-fréttir, sem kom út allt að tíu sinnum á ári. Það síðasta er 8/2008.

 

Aðsent efni og birt á ábyrgð höfundar.